تهيه كننده : كيوان خسرواني

كارگردان: كيوان علائي

وقتي صحبت از خرابي باب همايون پيش آمد حرفهايي كه كارشناسان درباره سلامت سازي بافتهاي قديمي شهر تهران مي زدند بيشتر قوت گرفت و كيوان خسرواني بيش از هر كسي در اين زمينه ابراز نگراني كرد و در رسانه هاي گروهي مرتبا با ديگر صاحبنظران به تجزيه و تحليل مسئله پرداخت. و در جوار چنين مبحثي نمايشگاهي نيز از آثار خود در محله قديمي عودلاجان به نمايش گذاشت.

خسرواني علاوه بر اين فعاليتها كوششهاي ديگري در زمينه شناسايي محله هاي قديمي تهران به عمل آورده از جمله تهيه و كارگرداني برنامه اي به نام بچه هاي عودلاجان كه در ساعت 30/21روز چهارشنبه از سيمای ايران پخش مي شود. در اين برنامه كه در محله عودلاجان به صورت كنسرت اجرا شده اشعاري از مولانا و حافظ توسط فرامرز اصلاني اجرا مي شود.

كيوان خسرواني در اين مورد مي گويد :

اين تنها متخصصان حفاظت باغها و محله هاي قديمي نيستند كه علاقه مند به پابرجايي معماري و شهرسازي ايراني هستند ، بلكه هنرمنداني هم نظير فرامرز اصلاني با سرودن شعر و ساختن آهنگي به اسم عودلاجان  و ترتيب دادن برنامه افتخاري براي بچه هاي اين محل سهمي را به خود اختصاص مي دهند.

---

  مطلب و تصوير فوق مربوط به يكي از نشريات اوايل سال 1357 مي باشد كه توسط مدير وبلاگ بچه‌هاي پريروز براي بنده ارسال شده و من هم تقديم شما كافه تهرونيهاي عزيز كردم.

 با تشكر فراوان از آراكس، مدير وبلاگ بچه‌هاي پريروز به جهت ارسال مطلب بسيار زيبايشان و همچنين ذوق و انديشه اي نو كه در پيش گرفته اند. مطالب زيباي اين دوست عزيز را مي توانيد از طريق لينك مقابل مشاهده نماييد :  وبلاگ بچه های پریروز

مطلب برگرفته از سایت جدید آنلاین :

انیس‌الدوله یکی از عزیزترین و بانفوذترین زنان اندرونی ناصرالدین‌شاه قاجار بود و نقش مهمی در مسایل سیاسی و اجتماعی ایران داشت. از انیس‌الدوله بیش از سایر زنان ناصرالدین‌شاه عکس و تصویر موجود است و این شاید به خاطر علاقۀ خاص ناصرالدین شاه به او بوده‌است. همچنین هیچ کس غیر از شخص شاه اجازۀ عکاسی از زنان حرمسرا را نداشت و عکاس تمام عکس‌های انیس‌الدوله ناصرالدین‌شاه است.

"انیس‌الدوله (فاطمه) دختر نورمحمد از طایفۀ گرجی از اهالی قریۀ امامۀ لواسان و زن صیغه‌ای بود که به وسیلۀ فروغ‌السلطنه (جیران) به حرم شاه وارد شد و چون زن عاقله، مدبر، زیرک و موقع‌شناسی بود، سرآمد تمام زنان شاه شد و عنوان بانوی بانوان حرمسرای ناصرالدین‌شاه را دریافت کرد".^(۱)

"انیس‌الدوله که در واقع ملکه بود، ولی فرزندی نیاورد. شاه او را بسیار دوست داشت و چندین بار خواست وی را عقد کند، ولی او نپذیرفت و اظهار نمود که به اصطلاح ساعت اولیۀ زناشویی خود را برهم نخواهد زد".^(۲)

 او که سوگلی ناصرالدین‌شاه بود، القاب خاصی هم از او دریافت کرد. اعتمادالسلطنه وزیر انطباعات ناصرالدین شاه در یادداشت های روزانه خود می نویسد: "در جمادی‌الثانی سال ۱۳۱۲ هـ.ق. ناصرالدین‌شاه برای تجلیل از خدمات انیس‌الدوله و ادای احترام به او لقب حضرت قدیسه را اعطا کرد.»^(۳) "به انیس‌الدوله نشان حمایل آفتاب داده شد. این نشان را قبل از سفر اول فرنگ اختراع فرمودند که در فرنگ به ملکه‌ها داده شد. انیس‌الدوله اولین زنی است در ایران که دارای این نشان است".^(۴) و همچنین "به انیس‌الدوله تمثال رحمت داده شد".^(۵)

در اين ماه شب ها عبور و مرور در شهرآزاد بود و اسم شب و بگير و ببند در كار نبود و شب نشيني و شب زنده داري تا صبح ادامه داشت. در آن زمان هفت دهم جمعيت تهران در كمال عقيده روزه نگاه مي داشتند.ناصرالدين شاه در نخستين سالهاي سلطنت روزه مي داشت، ولي تا آنجا كه من به ياد دارم روزه داري را ترك گفته بود ، اما آداب ديگر شهر صيام را به كار مي بست.

در ماه رمضان اداره هاي دولتي به جاي روز شب كار مي كردند. بساط افطار دردربار گسترده مي شد ، سپس شاه نيز به كارها رسيدگي كرده ، وزيران را به حضور مي پذيرفت.

شب ها زنهاي سالخورده شاه در منزل يكديگر محفلي تماشايي براي مقابله قرآن و طرح مسائل شرعي برپا مي ساختند و شيخ اسدالله قاري نابينا اصلاح قرائت و حل مسائل مي كرد.

زنهاي به اصطلاح عاقله پس از اداي مختصر آدابي به دور هم گرد آمده ، پيچاز بازي مي كردند و بانوان جوان پس از افطار و نماز تا سحرگاه به صحبت هاي مناسب سن و شوخي و خنده مي گذراندند .

در سه شب احياء اهل اندرون نماز قضا به جاي آورده و قرآن سر مي گرفتند و نيز الغوث كه يكي از اعمال مخصوص شبهاي مزبور است خوانده و هر بندي از آن را به شيشه گلاب يا چند شاخ نبات و حب قند مي دميدند.

برگرفته از زندگاني خصوصي ناصرالدين شاه به قلم دوستعلي خان معيرالممالك

ديروز 14 مرداد سالروز صدورفرمان مشروطيت در سال 1285 خورشيدي بود (105 سال پيش) كه در كاخ صاحبقرانيه به امضاء مظفرالدين شاه قاجار رسيد.

پس از صدور فرمان مشروطه در خانه حاج امين الضرب واقع در سه راه امين حضور جشن و مراسم شادماني همراه با آتش بازي برگزار گرديد و اين جشن و شادماني تا محله ها ، كوچه ها و گذرهاي اطراف از جمله گذر ميرزا محمود وزير كشيده شد. اتفاقي كه براي اولين بار مي افتاد يعني جشن و شادماني خودجوش مردمي خارج از محيط كاخ و تشريفات معمول واين شايد از اولين دستاوردهاي مشروطه بود.

خیام (حدفاصل امام خمینی تا چهارراه گلوبندک) : جلیل آباد

حدفاصل مسجد امام خمینی تا چهارراه گلوبندک : جباخانه

حدفاصل چهارراه مولوی تا میدان قیام : اسماعیل بزاز

اکباتان : واگن خانه – باغ وحش – فیل خانه

پایین کاخ مرمر تا پل امیربهادر(ولیعصر جنوبی) : امیریه

ری : گارماشین

بهارستان : نظامیه

مهدی خانی : مهدی موش

اسامی سایر خیابانها و میدانها در ادامه مطلب...

روز دانشجو بر تمام دانشجویان این مرز پرگهر مبارک

یاد و خاطره دانشجویان شهید گرامی باد

واقعه تاریخی ۱۶ آذر :

 بيش از چند ماهي از کودتاي 28 مرداد نگذشته بود که رژيم کودتا سرخوش از باده پيروزي عربده مستانه مي‌زد و شهر در دستان شعبان بي‌مخها و ديگر لوطيان جنوب شهري بود. نسق‌کشي و تلکه‌گيري از دشمنان ديروزي رواجي حسنه يافته بود و نيروي انتظامي دخالتي در اين انتقام‌گيريها نمي‌کرد. هول و هراس تمام شهر را گرفته بود.

نيروهاي انقلابي قديمي گوشه‌نشيني پيشه کرده بودند و در ترس دستگيري بودند. دانشگاهها به سختي تحت نظر بودند و نيروي پليس و نظامي علناً آزاديهاي قبلي دانشگاه را زير پا گذاشته بودند.

 در اين هنگامه بلاتکليفي يکي از سران خارجي کودتا براي دلگرمي کودتاچيان قرار شد پاي به ايران بگذارد؛ ريچارد نيکسون. وي در آن موقع معاون رئيس‌جمهور وقت آمريکا بود. قرار بود طي ديدارش از ايران روزي هم به دانشگاه تهران برود و وکتراي افتخاري دريافت کند.

این امر بر حساسیت...

يكي بود يكي نبود در روزگار قديم تهران روستاي نسبتا بزرگي بود كه بين شهر ري و كوهپايه هاي البرز قرار داشت.

 پس از حمله مغول به ايران و ويراني شهر ري در سال 617 هجري قمري كم كم تهران سري در سرها درآورد. شاه طهماسب صفوي به واسطه علاقه فراوان به جدش حضرت حمزه در شهر ري و همچنين علاقه مندي به باغات و ييلاقهاي تهران در سال 961 هجري قمري حصاري را پيرامون تهران كشيد كه به حصار شاه طهماسبي معروف شد اين حصار داري 114 برج (به نشان تعداد سوره هاي قرآن ) و 4 دروازه بود. بر اساس اين حصار كشي تهران شامل 4 محله عودلاجان ، بازار ، سنگلج و چاله ميدان مي شد. اقامتگاه سلطنتي نيز در قسمت مركزي اين محدوده به نام ارگ بنا شد. در دوره قاجار و در زمان ناصرالدين شاه اين حصار كمي به عقب تر كشيده شد و بر وسعت تهران افزوده شد و محله اي ديگر به نام دولت به محله هاي تهران افزوده شد.

در سال 1290 شمسی قانونی از تصویب مجلس گذشت كه به موجب آن 30نفر برای تحصیل علوم از طرف دولت ایران به فرانسه فرستاده شوند. 200 نفر در امتحان اعزام شركت كردند، که از میان آنها 30 تن برگزیده و انتخاب شدند. پاره ای از این افراد پس از اتمام تحصیل در فرانسه و گرفتن گواهینامه عالی آموزگاری، به ایران برمی گشتند و برخی هم قصد ورود به دانشگاه پاریس را داشتند. داشتن گواهینامه عالی به منزله گواهینامه دیپلم متوسطه (باكالورئا)محسوب می شد و به دارندگان این مدرك جواز ورود به دانشگاه را می داد.

در سفارت ایران در پاریس شخصی به نام «نظر آقا» كارهای محصلین دولتی را انجام می داد و كسانی كه قصد ورود به دانشگاه پاریس را داشتند، می بایست با «نظر آقا» مشورت کنند تا او با كسب اجازه از وزیر مختار (صمد خان ممتاز السلطنه) و بلكه دولت ایران اقدام نماید.

«عیسی خان صدیق» یكی از دانشجویان ایرانی اعزامی به فرانسه متوجه شد كه دولت فرانسه فقط چند زبان معین را در امتحانات دانشگاهی قبول می كند و آنها عبارتند از انگلیسی، آلمانی، اسپانیولی، روسی، عربی، پرتقالی و ایتالیایی. وی پس از تحقیق در باره علت انتخاب این زبان ها پی برد كه برگزیده شدن زبان های نامبرده به واسطه ادبیاتی است كه در آن زبان ها موجود است. لذا با «ممتاز السلطنه» وزیر مختار ایران در پاریس مسئله را در میان نهاد و به دستور او به دیدن «بوآیه» رئیس مدرسه السنه شرقی پاریس و «هوارت» استاد زبان فارسی آن مدرسه رفت و در باب به رسمیت شناختن زبان فارسی در امتحانات از آنان یاری جست. آنان با تقاضای وی موافقت كردند. سپس سفارت ایران در پاریس نیز طی نامه ای رسمی این امر را از وزارت خارجه فرانسه در خواست كرد. پیشنهاد مورد موافقت دولت فرانسه قرار گرفت و فرمانی صادر گشت كه به موجب آن از سال 1918میلادی زبان فارسی در ردیف زبان هایی قرار گرفت كه هر كسی می تواند به عنوان زبان خارجی در امتحانات رسمی انتخاب نماید. نظیر همین كار نیز در دانشگاه كمبریج توسط عیسی صدیق انجام شد.

آیا می دانید مقبره میرزا محمد تقی خان امیرکبیر در کجاست ؟

 

1- آغامحمدخان	سلطنت 1193-1211 عمر او ۵۶ سال	نجف
2- فتحعلي شاه	سلطنت 1212-1250 عمر 64 سال و ۴ ماه	قم
3- محمدشاه	1250-1264 مدت عمر 41 سال و ۱۱ ماه	قم
4- ناصرالدين شاه	1264-1314 مدت عمر 67 سال	حضرت عبدالعظيم
5- مظفرالدين شاه	1314-1324 مدت عمر 55 سال	کربلا
6- محمدعلي شاه	1324-1326	کربلا
7- احمدشاه	1326-1344	کربلا

طائفه قاجاريه ، يکي از طوائف ترک که در قرن هفتم هجري هنگام حمله چنگيز از مرکز آسيا به جانب مغرب انتقال يافت ، طائفه قاجار بود که رفته رفته از سراسر خاک ايران گذشته در مرز شام مسکن گزيد. در يورش هفت ساله امير تيمور گورگان قبائل قاجار از شام به سمت مشرق بازآمده در حوالي گنجه و ايروان اقامت نمودند. يکي از هفت طائفه که دستيار شاه اسماعيل صفوي بودند و به نام قزل باش معروف شدند طائفه قاجار بود. در عهد شاهان صفوي روساي ايل قاجار مکرر داراي حکومت و مامور به سفارت شدند. در زمان شاه عباس بزرگ اين طائفه نيروئي به دست آورده و به...

پس از مرگ کریمخان زند آغا محمد خان فرصت را مغتنم شمرده و از شیراز فرار کرده و با تنی چند از بستگان خود راهی تهران شد و با همت ایل قاجار و همراهان خود موفق به تصرف تهران شد و روز یکشنبه 11 جمادی الثانی سال 1200 هجری قمری که مصادف با نوروز بود در تهران جلوس کرد و از آن تاریخ ، تهران دارالخلافه خوانده شد و به عنوان پایتخت قاجاریه انتخاب گردید و به ساختن عمارت تخت مرمر که تنها یادگار آن عهد است اکتفا کرد .

ديروز فرصتي پيش آمد تا در خانه هنرمندان ، تماشاي يك فيلم مستند ديگر را تجربه كنم . فيلمي كه كارگردان آن تاكيد فراواني بر حس ايران دوستي و پاس داشتن تاريخ و فرهنگ اين مرز و بوم داشت و از همه مهمتر تاكيدي داشت بر قدرداني و زنده نگاه داشتن ياد شهيداني كه در تاريخ اين مرز وبوم ، مردانه نقش آفريني كردند ولي اكنون نامي از اين شهيدان بر سر زبانها نيست. افسوس.

اين فيلم روايت 75 سال حيات بانك ملي ايران و شرح دقيق و پيچيده اي از رخدادهاي سياسي و فرهنگي كشوري است كه با عزم و اراده ملي قصد تاسيس بانك ويژه كشور را دارد.

در اين فيلم يك كارمند بازنشسته بانك ملي ايران در سن 75 سالگي اين بانك ، هنگام بالا رفتن از پله هاي بانك براي گرفتن حقوق بازنشستگي، خاطرا ت خود از بانك ملي ايران را باز گو مي كند. آن زمان كه ملت ايران در راستاي كسب استقلال اقتصادي ، با پشتوانه اراده ،‌مال و جان خود بانك ملي ايران را به عنوان بانك مردم كشور تاسيس كردند. در روز سه شنبه20 شهريور 1307 بانك ملي ايران در تهران رسماً كار خود را آغازكرد.

خود آقاي محمدرضا اصلاني كه از پيشكسوتان مستندسازي محسوب مي شوند. در سالن حضور داشتند و پس از نمايش فيلم به سوالات حاضرين پاسخ دادند.

 

بيش از چند ماهي از کودتاي 28 مرداد نگذشته بود که رژيم کودتا سرخوش از باده پيروزي عربده مستانه مي‌زد و شهر در دستان شعبان بي‌مخها و ديگر لوطيان جنوب شهري بود. نسق‌کشي و تلکه‌گيري از دشمنان ديروزي رواجي حسنه يافته بود و نيروي انتظامي دخالتي در اين انتقام‌گيريها نمي‌کرد. هول و هراس تمام شهر را گرفته بود.

نيروهاي انقلابي قديمي گوشه‌نشيني پيشه کرده بودند و در ترس دستگيري بودند. دانشگاهها به سختي تحت نظر بودند و نيروي پليس و نظامي علناً آزاديهاي قبلي دانشگاه را زير پا گذاشته بودند.

 در اين هنگامه بلاتکليفي يکي از سران خارجي کودتا براي دلگرمي کودتاچيان قرار شد پاي به ايران بگذارد؛ ريچارد نيکسون. وي در آن موقع معاون رئيس‌جمهور وقت آمريکا بود. قرار بود طي ديدارش از ايران روزي هم به دانشگاه تهران برود و وکتراي افتخاري دريافت کند.

این امر بر حساسیت...

در زمان شاه طهماسب صفوي : خندق كشي در اطراف تهران و ايجاد برج و بارو در اطراف تهران.

در زمان ناصريه : خندق كشي جديد ، از بين بردن برج و بارو و ساخت دروازه هاي اطراف تهران.

ـ با اين خندق كشي جديد مساحت بيشتري به محدوده شهر تهران اضافه گرديد.

 دروازه هاي اطراف شهر

در هر جهت 3 دروازه ساخته شد و يك دروازه بدون سقف هم با عنوان دروازه دودي ساخته شد.

 دروازه هاي شمالي :

1-     دروازه شمرون (پيچ شمرون فعلي ،محل تلاقي شريعتي و انقلاب )

2-     دروازه دولت (ايستگاه مترو دروازه دولت فعلي ، محل تلاقي انقلاب ، سعدي شمالي و مفتح)

3-     دروازه يوسف آباد (چهار راه كالج فعلي)

 دروازه هاي جنوبي :

4-     دروازه خاني آباد (محل تلاقي خيابانهاي خاني آباد و شوش)

5-     دروازه غار (حد فاصل بين خاني آباد و ميدان شوش)

6-     دروازه شاه عبدالعظيم (ميدان شوش ، ابتداي جاده شهر ري)

 دروازه هاي شرقي :

7-     دروازه خراسان (ميدان خراسان ، ابتداي جاده شهر ري )

8-     دروازه دولاب (سه راه شكوفه)

9-     دروازه دوشان تپه (انتهاي ژاله ، خيابان شهداي فعلي ، مشرف به ميدان ژاله)

 دروازه هاي غربي :

10- دروازه باغشاه (انتهاي سپه )

11- دروازه قزوين(ميدان قزوين)

12- دروازه گمرك (انتهاي اميريه رو به ميدان گمرك)

 دروازه هاي داخل شهر تهران

اين دروازه ها به منظور جداسازي ارگ سلطنتي از فضاي معمول شهري ساخته شده اند و دور تا دور محدوده ارگ قديم تهران را فرا مي گرفتند . شامل 9 دروازه بودند با نامهاي زير:

1- دروازه چراغ گاز    2- دروازه  ناصريه   3- دروازه باب همايون   4- دروازه علاء الدوله   5- دروازه باغشاه   6- دروازه لاله زار   7- دروازه ارگ   8- دروازه نو   9- سر در الماسيه

 منبع مطالعه و تحقيق : طهران قديم جعفر شهري

فیلم دختر لر اولین فیلم ناطق ایرانی است که در اوایل سال 1312 هجری شمسی به نویسندگی و بازیگری نقش اول و کارگردانی هنری ، عبدالحسین سپنتا در بمبئی شروع به فیلمبرداری می شود و پس از اتمام کار فیلم دختر لر در سال 1312 هجری شمسی در تهران به روی پرده می رود و از همان روزهای آغاز نمایش با استقبال چشمگیر و بی سابقه ای مواجه می شود . در آن زمان سینماهای تهران هفته ای یک تا دو فیلم عوض می کردند ولی این با سینماهایی که این فیلم را نمایش می دادند سنت شکنی را آغاز کرده و به علت فروش بسیار خوب آن مدت زیادی این فیلم را بر روی پرده باقی گذاردند به طوری که حدود یک ماه سینما مایاک و 110 روز سینما سپه در اوایل کار به نمایش این فیلم پرداختند و پس از آن بارها این فیلم در سینماهای مختلف به روی پرده رفت .
سپنتا را می توان پدر سینمای ناطق ایران نامید وی زمانی دست به ساخت فیلم ناطق ایرانی زد که میزان آگاهی داده و آنها را با فرهنگ و گذشته خویش آشنا سازد از کارهای بعدی سپنتا هم روشن می گردد که وی تا چه اندازه سعی در احیای فرهنگ ایران داشت . فیلم های دیگر او عبارتند از : فردوسی ، شیرین و فرهاد ، چشم های سیاه ، لیلی و مجنون ، و چند فیلم کوتاه دیگر .

در دی ماه سال 1309 هجری شمسی اولین فیلم ایرانی در تهران به نمایش در آمد . این فیلم صامت آبی و رابی نام داشت توسط فردی بنام اوانس اوگانپاسن نوشته و ساخته شده بود . اوگانپاسن اولین کسی بود که مدرسه ای برای تربیت آرتیست در ایران تأسیس کرد و برای ساختن اولین فیلمش نیز از شاگردان همین مدرسه استفاده کرد . هنرپیشگان اولین فیلم آبی و رابی که یک فیلم کمدی بود عبارت بودند از محمد ضرابی و غلامعلی سهرابی که یکی نقش فرد کوتاه قد و دیگری نقش یک فرد بلند قد را بازی می کرد . در طول فیلم حوادث غیرمترقبه و جالب و خنده داری برای این دو به وجود می آمد . این فیلم برای اولین بار در سینما مایاک تهران به نمایش در آمد و طبق روایتی می گویند که در یک حادثه آتش سوزی در این سینما فیلم آبی و رابی از بین رفته است . پس از فیلم آبی و رابی اوگانپاسن دست به کار ساخت دومین فیلم خود به نام حاجی آقا آکتور سینما می شود را شروع کرد و این فیلم پس از طی مراحل تولید در اواخر سال 1312 ه.ش آماده نمایش شد ولی در همین زمان تب اولین فیلم ناطق فارسی همه گیر می شود و این نمایش گر چه جزو اولین فیلم های ایرانی بود توفیقی برای سازندگانش به بار نیاورد و بلکه تا حدودی باعث ورشکستگی آنان نیز شد .

اولین سینما در خیابان مریضخانه ( سپه ) به نام سینما سپه تأسیس گردید که چندین سال مشغول کار بود .

میدان اعدام (محمدیه) به سمت بافت تاریخی بازار در چهارراه گلوبندك، دومین كوچه به نام بازار دروازه نو و تودرتوهای آن، تو را به ششمین دروازه‌ی تهران قدیم كه توسط محمدشاه قاجار ساخته شده است، هدایت می‌كند.

هرچند هیچ نام و نشانی از این دروازه بر در و دیوارها باقی نمانده است، ولی اگر راه‌بلد باشی یا از قدیمی‌های شهر، كسی تو را همراهی كند، به‌راحتی از این تودرتوها كه شاید روزی ابتدای دروازه‌ی تهران بوده‌اند، به سه ستون آبی‌رنگ می‌رسی كه دو ستون از كمر به بالا در چشم‌اند و سومی هم از پایه‌ستون تا سر مناره دیده می‌شود، ولی بخش پایین آن بین دو مغازه قرار گرفته و فقط حدود پنج سانتی‌متر از آن به چشم می‌آید و اگر كاشی‌های آبی‌رنگ آن نبودند، شاید اصلا تشخیص داده نمی‌شد كه این ستون نیز بخشی از دروازه‌ی قدیمی این پایتخت ۲۰۰ ساله بوده است.

كارشناس فنی سازمان میراث فرهنگی و گردشگری استان تهران دروازه‌ی محمدیه را به‌عنوان تنها دروازه‌ی باقی‌مانده در تهران و یكی از مهم‌ترین اسناد تاریخی پایتخت ایران دانست كه باید حفظ و نگهداری و حریم اطراف آن آزاد شود.  (برگرفته از سایت آفتاب)

تهران اولین بار در دوره صفویه دارای دروازه گردید. شاه طهماسب صفوی در دوران سلطنت خود به دلیل علاقه خاصی که به تهران و آب و هوای تمیز آن داشت دستور داده بود که دور تا دور شهر تهران را ارگی کشیده و شش دروازه بر روی آن بنا کنند. این ارگ دارای 114 برج به تعداد سوره های قران کریم بود و تا اوایل دوره ناصرالدین شاه همچنان پابرجا بود که در این زمان به طور کامل تخریب گردید و به جای آن تهران گسترش پیدا کرد و دارای دوازده دروازه گردید . این دروازه ها تا پایان حکومت قاجار باقی بودند و در دوره رضاشاه با گسترش تهران دستور تخریب آنها مانند بسیاری از آثار تاریخی تهران صادر گردید. در حال حاضر تنها دروازه ای که از تهران قدیم باقی مانده است دروازه محمدیه در نزدیکی میدان اعدام(محمدیه کنونی)  می باشد.

بهشت زهرا در سال ۱۳۴۹ تاسیس شد واولین متوفی در آن شخصی بنام محمدتقی خیال بود که درقطعه ۱ردیف۱شماره ۱دفن شد.
 اما تا قبل از آن تهران چندين آرامگاه داشته كه معروف ترين آن  چهار گورستان  به نامهای مسگرآباد - ظهیرالدوله - امامزاده عبدالله و ابن بابویه بوده. است.
در ابن بابویه اشخاصی چون علی اکبردهخدا ؛غلامرضا تختی؛میرزاده عشقی دفن شده اند .